Δημοσιεύθηκαν οι αποφάσεις έγκρισης των Συχνών Ερωτήσεων και Απαντήσεων (Q&A) για τις Δράσεις της Φάσης Γ΄ του Προγράμματος «Δίκαιη Αναπτυξιακή Μετάβαση» ΕΣΠΑ 2021-2027. Οι διευκρινίσεις αφορούν τόσο τις Νέες & Υπό Σύσταση ΜΜΕ όσο και τις Υφιστάμενες ΜΜΕ που υλοποιούν επενδυτικά σχέδια στις ηπειρωτικές περιοχές ΕΣΔΙΜ.
Βασικά Σημεία & Διευκρινίσεις (Κοινά & Ειδικά ανά Κατηγορία):
1. Αδειοδοτήσεις & Τόπος Εγκατάστασης
- Υποχρέωση Αδειοδότησης: Αν η επιχείρηση διαθέτει ΚΑΔ που απαιτούν αδειοδότηση, υποβάλλει υποχρεωτικά τουλάχιστον ένα αδειοδοτικό έγγραφο. Αν δεν απαιτείται άδεια, υποβάλλεται Υπεύθυνη Δήλωση αρμόδιου μηχανικού με τη σχετική αιτιολογία.
- Διαθεσιμότητα Χώρου: Τα στοιχεία διαθεσιμότητας του τόπου εγκατάστασης αποτελούν αμιγώς βαθμολογικό κριτήριο και όχι τυπικό δικαιολογητικό αποκλεισμού.
- Αδειοδοτήσεις σε Τρίτα Πρόσωπα: Για υπό σύσταση ή υφιστάμενες επιχειρήσεις σε μη ιδιόκτητο χώρο, γίνονται δεκτά έγγραφα αδειοδότησης (π.χ. οικοδομική άδεια) στο όνομα του ιδιοκτήτη, εφόσον συνδέονται με προσύμφωνο μίσθωσης.
2. Χαρακτήρας Κινήτρου & Μισθώσεις
- Μισθωτήρια & Προσύμφωνα: Η σύναψη οριστικού μισθωτηρίου πριν από την υποβολή της αίτησης αναιρεί τον χαρακτήρα κινήτρου (καθιστώντας το έργο μη επιλέξιμο), εκτός εάν προβλέπεται ρητά ότι η ισχύς του εξαρτάται από την έγκριση της αίτησης στη Δράση.
- Διάρκεια Μίσθωσης: Απαιτείται διάρκεια τουλάχιστον 6 ετών (ή 12 ετών σε περίπτωση ανέγερσης/επέκτασης κτιρίου).
- Μίσθωση Γης: Η μίσθωση ή αγορά γης/αγροτεμαχίου δεν θεωρείται έναρξη εργασιών και δεν επηρεάζει τον χαρακτήρα κινήτρου.
3. Απασχόληση (ΕΜΕ) & Κυρώσεις
- Υπολογισμός 12μήνου: Ως «τελευταίο 12μηνο» νοείται το πραγματικό δωδεκάμηνο πριν την ημερομηνία υποβολής της αίτησης (π.χ. για υποβολή τον Ιούλιο 2026, υπολογίζεται το διάστημα Ιούλιος 2025 – Ιούνιος 2026).
- Μη Επίτευξη Στόχου ΕΜΕ: Η μη δημιουργία του συνόλου των δηλωθεισών ΕΜΕ δεν οδηγεί σε ανάκληση/απένταξη, αλλά στην εφαρμογή μηχανισμού αναλογικής μείωσης της δημόσιας επιχορήγησης.
- Επιposition από άλλα Προγράμματα: Οι πρόσθετες ΕΜΕ μπορούν να επιδοτηθούν από άλλο πρόγραμμα, εφόσον δεν αποτελούν επιδοτούμενη δαπάνη στο ίδιο επενδυτικό σχέδιο.
4. Συστέγαση Επιχειρήσεων
- Απαγορεύεται η συστέγαση σε μη διακριτό χώρο που επιτρέπει τη χρήση του ενισχυόμενου εξοπλισμού/λογισμικού από άλλη επιχείρηση.
- Σε περίπτωση κοινής διεύθυνσης, πρέπει να τεκμηριώνεται πλήρως ο διακριτός χώρος (ξεχωριστό μισθωτήριο/τίτλοι ιδιοκτησίας, διαφορετική ηλεκτροδότηση κ.λπ.).
5. Έλεγχος «Προβληματικής Επιχείρησης»
- Ο έλεγχος διενεργείται βάσει της τελευταίας κλεισμένης χρήσης πριν την απόφαση έγκρισης, δηλαδή για το οικονομικό έτος 2025 (σε επίπεδο αιτούσας και ομίλου).
- Για τον αριθμοδείκτη «Ίδια κεφάλαια/Δανειακά κεφάλαια», ως δανειακά κεφάλαια υπολογίζεται το σύνολο των μακροπρόθεσμων και βραχυπρόθεσμων υποχρεώσεων του Ισολογισμού.
6. Τουριστικές Επενδύσεις & Κτίρια
- Διαχωρισμός ΚΑΔ: Δεν επιτρέπεται ο συνδυασμός τουριστικών ΚΑΔ (κατηγορία 55) με μη τουριστικούς ΚΑΔ στο ίδιο επενδυτικό σχέδιο.
- Κατάταξη Ξενοδοχείων: Απαιτείται κατάταξη σε κατηγορία 3 αστέρων ($3^{}$) και άνω* με δυναμικότητα τουλάχιστον 8 κλινών κατά την ολοκλήρωση της επένδυσης (επιτρέπεται η αναβάθμιση από 2 σε 3 αστέρια).
- Αγορά/Μετατροπή Κτιρίων: Επιτρέπεται η αγορά επαγγελματικού κτιρίου και η αλλαγή της ειδικότερης χρήσης του για τη νέα δραστηριότητα, εφόσον η νέα χρήση είναι νόμιμη και επιτρεπτή.
- Προκατασκευασμένα Κτίρια (Pre-fab): Επιτρέπονται εφόσον αποτελούνται από συναρμολογούμενα δομικά στοιχεία σε σταθερή βάση με τις απαραίτητες άδειες (όχι προσωρινές κατασκευές τύπου isobox).
7. Επενδύσεις ΑΠΕ & Συστήματα Αποθήκευσης (Μπαταρίες)
- Οι δαπάνες για ΑΠΕ και συστήματα αποθήκευσης (μπαταρίες) είναι επιλέξιμες βάσει του άρθρου 41 του ΓΑΚ.
- Η προμήθεια συστήματος αποθήκευσης δεν είναι υποχρεωτική. Εφόσον περιληφθεί (ακόμη και αυτόνομα σε υφιστάμενο φωτοβολταϊκό σταθμό), πρέπει να απορροφά ετησίως τουλάχιστον το 75% της ενέργειάς του από την άμεσα συνδεδεμένη εγκατάσταση ΑΠΕ.
8. Τεκμηρίωση Ιδίας Συμμετοχής & Δανείων
- Τραπεζικές Βεβαιώσεις: Για τον υπολογισμό των διαθέσιμων υπολοίπων, λαμβάνεται το μικρότερο ποσό μεταξύ του υπολοίπου ημέρας (από την 1η του μήνα έως την προηγούμενη ημέρα της υποβολής) και του μέσου διαθέσιμου υπολοίπου του προηγούμενου μήνα.
- Ξένες Τράπεζες: Γίνονται δεκτές βεβαιώσεις από νόμιμα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα του εξωτερικού (εξαιρούνται ιδρύματα ρωσικών/λευκορωσικών συμφερόντων που υπόκεινται σε κυρώσεις SWIFT).
- Συνδυασμός Πηγών: Επιτρέπεται ο συνδυασμός προέγκρισης δανείου και ιδίων κεφαλαίων (π.χ. αύξηση κεφαλαίου) για την κάλυψη της ιδιωτικής συμμετοχής και τη βαθμολόγηση.
9. Συμμετοχή σε Προηγούμενες Φάσεις (Α΄/Β΄ Φάση)
- Δεν υπάρχει περιορισμός υποβολής αίτησης στη Γ΄ Φάση για επιχειρήσεις ή εταίρους που συμμετείχαν ή εγκρίθηκαν στην Α΄ ή Β΄ Φάση.
- Απαιτείται ιδιαίτερη προσοχή στην τεκμηρίωση της αρχικής επένδυσης και στους κανόνες σώρευσης/ενιαίου επενδυτικού έργου (άρθρα 8 και 14 ΓΑΚ) αν πρόκειται για τον ίδιο τόπο εγκατάστασης ή την ίδια δραστηριότητα.